“Een koolmees heeft geen gordijnen”
- Nieuws
- “Een koolmees heeft geen gordijnen”
De uitdrukking ‘zo donker als de nacht’ is achterhaald. Zeker hier, want Nederland is een van de meestverlichte landen op aarde. Kantoren, lantaarnpalen, lichtreclames en aanspringende lampen als je langs een huis loopt. Dat heet lichtvervuiling en mede daardoor zijn onze nachten veel stiller geworden.
Vannacht is het Nacht van de Nacht en wordt aandacht gevraagd voor de gevolgen van lichtvervuiling. Eén daarvan is de afname van biodiversiteit. Theo Jurriens is sterrenkundige en zelfbenoemde ‘duisterniswachter’. Hij legt uit dat kunstmatig licht dat de hele nacht aan blijft, van verkeersborden tot verlichte kantoorpanden, het natuurlijke gedrag van dieren en insecten verstoort. Vogels vinden hun routes niet, schildpadden kunnen de zee niet meer vinden en insectensoorten sterven uit. Wij kunnen onze gordijnen dicht doen, “maar een koolmees heeft geen gordijnen.”
Nachtdier Symfonie
Het donker kan verstikkend of eng voelen, je ziet immers niets. Maar het blijkt ook wonderen te doen voor je verbeeldingsvermogen. Dit kun je vannacht in het hele land ervaren door op tijdreis te gaan. Door te wandelen met een koptelefoon word je door middel van spatial sound meegenomen naar 120.000 jaar geleden, en wandel je door tot 25 jaar geleden. Judith Holwerda Huitink is landelijk coördinator van de Nacht van de Nacht: “Je hoort de dieren en de natuur die er toen wel waren, maar nu dus niet meer. Je kunt ervaren dat er ooit dus veel meer was in die nacht.”
Schadelijk
Hoe destructief lichtvervuiling is voor onze planeet wordt steeds duidelijker, legt duisterniswachter Theo Jurriens uit. Toch blijft het hem verbazen hoe gevoelig de natuur is voor veranderingen. “Het vuurvliegje maakt licht om elkaar te vinden, maar door al dat omgevingslicht wil dat niet meer. Dus te veel licht: geen vuurvliegje.”
Licht veroorzaakt daarnaast ook veranderingen in je bioritme. “En ook een vogeltje en andere natuur, heeft recht op bioritme,” vertelt Jurriens. Ook wij mensen hebben last van te veel kunstlicht. Onze biologische klok wordt erdoor verstoord en dit kan leiden tot gezondheidsproblemen zoals een verzwakt immuunsysteem en stofwisselings- en slaapproblemen.
Oplossingen
“De lichtvervuiling neemt nog altijd met 8% per jaar toe,” vertelt Holwerda Huitink. Maar het positieve nieuws is: het is omkeerbaar! Door simpelweg onnodig licht uit te doen, valt er in korte tijd veel winst te behalen. Zo zijn er in zeven jaar 2000 extra sterren te zien in het Dark Sky Park Lauwersmeer doordat de omgeving de lampen vaker uitzet.
Ook ervaren wat donker met je kan doen? Vanavond, tijdens de Nacht van de Nacht, kun je in heel Nederland terecht bij speciale evenementen.
