Blokhuis de Podcast: David Bowie’s donkerste album is vijftig jaar oud

Bowie nam Station To Station op in Los Angeles, midden in 1975. Het was een tijd van extreme isolatie, paranoia en een verwoestende cocaïneverslaving. Later zou hij zelf zeggen dat hij zich nauwelijks iets van die periode kon herinneren. Toch, of misschien juist daardoor, ontstond hier een plaat die klinkt als een overgangsrit: van chaos naar controle, van de Amerikaanse waanzin naar de koele, Europese afstandelijkheid die hij een jaar later zou omarmen in Berlijn.

Strak gekleed, emotieloos en controlerend

Tijdens die periode raakte Bowie inderdaad obsessief gefascineerd door fascisme, macht en esthetiek. Dat kwam vooral samen in het personage van The Thin White Duke: strak gekleed, emotieloos en controlerend. Bowie flirtte toen openlijk met gevaarlijke symboliek en uitspraken. Hij sprak in interviews over autoriteit en orde en maakte dubieuze opmerkingen over Hitler (“een van de eerste rocksterren”, een uitspraak waar hij later diep door het stof voor ging), en werd zelfs gefotografeerd in wat leek op een nazi-groet, iets wat hij achteraf verklaarde als een verkeerd moment, versterkt door drugs en paranoia.

The Thin White Duke was een gevaarlijk personage

Dit was geen ideologische overtuiging, maar eerder een ziekelijke, intellectuele obsessie die voortkwam uit zijn mentale toestand. Bowie was zwaar onder invloed, extreem ondervoed en mentaal losgezongen van de realiteit. Later zou hij die hele periode afdoen als iets waar hij zich voor schaamde en waar hij zich actief van distantieerde. Hij noemde The Thin White Duke achteraf: “een gevaarlijk personage”, dat hij zo snel mogelijk moest achterlaten.

Muzikaal hoor je Bowie balanceren tussen verschillende werelden. De funk en soul van zijn Amerikaanse periode zijn nog duidelijk aanwezig, maar er sluipen al Europese invloeden binnen: krautrock, minimalisme, herhaling. Golden Years werd een grote hit en klinkt bijna lichtvoetig, terwijl nummers als Word on a Wing en Wild Is the Wind juist pijnlijk intiem zijn, alsof Bowie even door zijn pantser heen breekt.

Vijfitg jaar Station To Station

Vijftig jaar later blijft Station To Station een fascinerende luisterervaring. Niet alleen vanwege de songs, waarvan er meerdere tot Bowie’s meest geliefde behoren, maar vooral omdat je hier een artiest hoort die letterlijk en figuurlijk onderweg is. Op zoek naar een volgende halte. En ternauwernood levend aangekomen.

Luister Blokhuis: De Podcast via je favoriete podcastplayer. Daar kun je jezelf ook op abonneren zodat je nooit meer een nieuwe aflevering mist!

Opmerkingen over deze podcast? Mail ons op podcast@bnnvara.nl.

NPO Luister

Wil je ook eens een paar andere goede podcasts uitproberen? Het hele aanbod van de publieke omroep vind je op NPO Luister. Daar vind je een handig overzicht van populaire series en series die je zelf kunt kiezen aan de hand van slimme categorieën. Download de app voor je iPhone of Android telefoon.