Podcast - Vrije Geluiden 2 Go




VPRO Vrije Geluiden is voor echte muziekliefhebbers die ook buiten de gebaande paden luisteren. Voor mensen die op zoek zijn naar de niche waarvan ze niet eens wisten dat die bestond. Mensen die het avontuur binnen soul, jazz en wereldmuziek opzoeken. Nieuwe tracks èn parels uit het archief. Je host is Iddo Havinga!

Afleveringen

#12 Introspectieve duo's & mondharmonicaspeler Hermine Deurloo over jazz spelen op een underdog-instrument

In de eerste helft van de aflevering platen die er zonder de coronapandemie niet waren geweest – in ieder geval niet dít jaar. Een langgekoesterde droom om een duoplaat te maken kwam uit voor saxofonist Yuri Honing en pianist Wolfert Brederode, die het stuk 'Avalon' dat ze maakten voor een tentoonstelling het Zwolse museum de Fundatie uitwerkten tot een heel album, geïnspireerd op het mistige, mythische eiland uit de Arthur-legende. Intussen vond drummer Joost Lijbaart tijd en ruimte voor introspectie, wat een prachtige soloplaat opleverde, met naast drums een wereld aan andere geluiden. Lijbaart presenteert het album in duovorm tijdens de coronaconcertreeks Walk the Line in TivoliVredenburg, wat een mooie concerttip oplevert.

Ook mondharmonicaspeler Hermine Deurloo toont zich creatief in de coronaperiode: in het Beauforthuis in Austerlitz is ze een concertreeks gestart waarin ze elke zondag steeds met andere muzikanten een livestreamconcert speelt. In die reeks komt de veelzijdigheid en de breedte aan muzikale mogelijkheden van haar instrument volop aan bod. Dát die mondharmonica zo veelzijdig is, dat weten veel mensen eigenlijk niet. In het laatste interview van de miniserie van vier over de relatie van topmuzikanten met hun instrument vertelt ze over de underdog-positie van de mondharmonica, hoe ze omgaat met de erfenis van harmonica-icoon Toots Thielemans, en waarom je met haar instrument toch echt het móóist kunt 'buigen'

Shownotes:
– Hier luister je de uitzending terug van Vrije Geluiden op Radio 4 over Yuri Honing en Wolfert Brederode's Avalon Songs, met interview en meerdere tracks van het album:
https://www.nporadio4.nl/vrijegeluiden/uitzendingen/2020-11-21-vrije-geluiden-23
– Het volledige interview dat Aad van Nieuwkerk deed met Honing is hier te horen: https://www.nporadio4.nl/vrijegeluiden/nieuws/6736-yuri-honing-wolfert-brederode
– Alles over de streamingconcerten 'Hermine Deurloo Invites' in het Beauforthuis: https://www.beauforthuis.nl/news/3560/18/Hermine-Deurloo-Invites/d,bf-agenda
– Hier kun je de concerten op zondag vanaf 18.30 uur (terug)kijken: https://www.youtube.com/channel/UCRE8M81BPEcw4gcOZsAq7XQ
– Op Spotify vind je een lijst met alle muziek uit de podcast Vrije Geluiden 2 Go: https://open.spotify.com/playlist/2WrwS3njSC6eCJQb14WgWG

Met (fragmenten uit) deze muziek:
Ibrahim Maalouf ft. Marcus Miller – Harlem (duo version ft.  Francois Delporte ) (40 Melodies)
Yuri Honing & Wolfert Brederode – Avalon (Avalon Songs)
Joost Lijbaart – Strangers From the Sky (Free)
Joost Lijbaart – Velocity (Free)
Joost Lijbaart – Interstellar (Free)
Toots Thielemans – Circle of Smile (Baantjer theme)
Toots Thielemans – Tenor Madness (live)
Hermine Deurloo – Achiltibuie (Living Here)
Toots Thielemans – Killer Joe
Hermine Deurloo – Doctors Wind (Riverbeast)
Toots Thielemans, Joe Pass & NHØP – Autumn Leaves (live)
West Coast Big Band ft. Hermine Deurloo – Holland (Unox-reclame)
Hermine Deurloo – Zombi Zua (Living Here)
Larry Adler – Smoke Gets In Your Eyes
Hermine Deurloo & Zapp4 – Het Gouden Wagentje (Welling)
Hermine Deurloo – Self Portrait (Living Here)
Hermine Deurloo – A Long Story Short (Living Here)
Hermine Deurloo – Hoop and Pole (Riverbeast)

#11 Synths, elektrische piano’s & toetsenist Alexander van Popta over waarom de akoestische piano tóch zijn favoriet is

Wie synthesizers, elektrische piano's en jazz zegt, zegt Herbie Hancock, Joe Zawinul en Chick Corea. Van oorsprong gebonden aan de akoestische piano, deinsden deze vernieuwers niet terug toen allerlei elektrisch aangedreven toetseninstrumenten hun intrede deden. Ook op de Fender Rhodes, Wurlitzer en diverse synthesizers bleken deze jazzgiganten pioniers. Dat hun avontuurlijke inslag nog steeds rondwaart, hoor je in de muziek in de eerste helft van deze aflevering.

Is er eigenlijk een wezenlijk verschil tussen een pianist en een toetsenist? Alexander van Popta vindt van wel. Hij kan het weten, want ook hij is zowel op de akoestische piano als op een uitgebreide selectie andere toetseninstrumenten thuis. Elk project waar hij aan werkt vraagt om andere geluiden: de Fender Rhodes bij het RE:Freshed Orchestra, Giovanca of Ntjam Rosie, de synth bij KOFFIE!, en de mellotron bij Benjamin Herman. Welke relatie heb je als muzikant tot je instrument, wanneer je er eigenlijk oneindig veel tot je beschikking hebt? Om het antwoord hierop te geven stelde Van Popta zich speciaal voor deze aflevering op temidden van zijn favoriete toetseninstrumenten: een oude Fender Rhodes, ditto akoestische piano en een moderne klassieker: de Prophet 6- synthesizer. Hoe kiest hij welk instrument hij wanneer gebruikt? En heeft hij tussen al zijn geliefde instrumenten tóch een favoriet? Die laatste vraag beantwoordt hij op zijn nieuwe album Methods to Madness, waarop Van Popta terugkeert naar de akoestische piano. Of zijn er op het album stiekem tóch synthesizers te horen?

Dit is de derde aflevering in een miniserie van vier waarin toonaangevende Nederlandse jazzmuzikanten vertellen hoe zij juist met hún instrument muziek maken. Hoe vinden ze een eigen stem op hun instrument? En hoe krijgen ze de eigenaardigheden ervan onder controle? In eerdere afleveringen hoorde je al gitarist Reinier Baas (#9) en saxofonist Benjamin Herman (#10). Volgende week hoor je een bijzonder, minder vaak voorkomend instrument!

Shownotes:
Hier vind je de Vrije Geluiden 2 Go Spotify-playlist met alle muziek uit de aflevering
(voorzover beschikbaar): https://open.spotify.com/playlist/2WrwS3njSC6eCJQb14WgWG?si=Id_VJIfbTouDOFszXaOSIA

Met (fragmenten uit) deze muziek:
Apifera – Énék Hamaguro (Overstand)
Apifera – Lake VU (Overstand)
Herbie Hancock – Chameleon (Headhunters)
Herbie Hancock – Sly (Headhunters)
Herbie Hancock – Vein Melter (Headhunters)
Flying Lotus – Moment of Hesitation
Terrace Martin, Robert Glasper & 9th Wonder – The Mighty Tree (feat. Herbie Hancock, Rapsody & Kamasi Washington)
Robert Glasper – Trade Bars Yo (feat. Herbie Hancock)
Maylee Todd – No Other
Idris Muhammed – Loran's Dance (Power of Soul)
Bob James – One Mint Julep (Three)
Chick Corea & Return to Forever – 500 Miles High (Light as a Feather)
Jamiroquai – Too Young To Die (Emergency on Planet Earth)
The Beatles – Strawberry Fields Forever
ALEXANDER – Kubus, Dittepottel & Plom (Methods to Madness)
ALEXANDER – Nothing About Priorities is Fair (Methods to Madness)
ALEXANDER – Bokkenpoot (Methods to Madness)

#10 Fluisterende en schreeuwende saxofoons & saxofonist Benjamin Herman over steeds zachter gaan spelen

Deze aflevering slingert van ingetogen fluistertonen naar extravagante schreeuwpartijen. Dat krijg je, als de saxofoon centraal staat. In de eerste helft is de dynamische afwisseling al flink aanwezig, en neemt Iddo je mee van de psychedelische blazersnoise van het Schotse AKU! tot aan de impressionistische muzikale vertolking van het sprookje Blauwbaard door tenorsaxofonist Yuri Honing. Honing live zien? Dat kan, soort van... verscherpte coronamaatregelen maken het ook festivals-in-aangepaste vorm namelijk moeilijk, maar in deze aflevering hoor je wat er in november nog wél mogelijk is, met Le Guess Who? en Mondriaan Jazz.

In het tweede gedeelte praat Iddo met iemand die als geen ander de saxofoon alle hoeken van de kamer kan laten zien: Benjamin Herman. De saxofonist met waarschijnlijk het meest herkenbare saxofoongeluid van Nederland vertelt hoe hij tot dat geluid is gekomen. Hint: door véél te studeren. Herman neemt je mee langs een rits oude saxofoonhelden als Johnny Hodges, Ben Webster en Earl Bostic, en vertelt wat hij van elk heeft opgepikt qua trucs om het saxofoongeluid naar eigen hand te zetten. Opvallend: ondanks zijn voorliefde voor rauwe, harde effecten is Benjamin het eigenlijk steeds leuker gaan vinden om zácht te spelen... Zal de aflevering dus eindigen op een verstilde fluistertoon of met een donderend slotakkoord?

Shownotes:
Het hele interview van Aad van Nieuwkerk met Yuri Honing vind je hier: https://www.nporadio4.nl/vrijegeluiden/nieuws/4756-yuri-honing-bluebeard

Met (fragmenten uit) deze muziek:
Waldo's Gift – Ultimate Lunch Buffet (The Hut)
Aphex Twin – Vordhosbn (Drukqs)
Waldo's Gift – Vordhosbn
AKU! – Burnett Down (Blind Fury)
Yuri Honing – Do Not Go Gentle Into That Good Night (eigen opname Vrije Geluiden)
Yuri Honing – - (eigen opname Vrije Geluiden)
Sonny Rollins – You Don't Know What Love Is (Saxophone Colossus)
Delic – Rise Up
Benjamin Herman – Brozziman (Hypochristmastreefuzz)
Sidney Bichet – Summertime
Johnny Hodges – I Didn't Know About You
Ben Webster & Dexter Gordon – Perdido
Benjamin Herman – Indian Hay (Blue Sky Blond)
Earl Bostic - Up There in Orbit
Wouter Hamel - Nothing's Any Good (Hamel)
Benjamin Herman - De Sprong O Romantiek Der Hazen ft Ruben Hein (Hypochristmastreefuzz)
Benjamin Herman – I Dreamed In The Cities At Night (Campert)
Stan Getz – Soul Eyes (People Time)
Benjamin Herman – Titre Final (Project S)

#9 Gitaren uit de woestijn & gitarist Reinier Baas over de haat-liefdeverhouding met zijn instrument

In deze aflevering is de (elektrische) gitaar koning, maar wel op plekken waar dat van oudsher helemaal niet zo vanzelfsprekend is. Het instrument zorgde bijvoorbeeld voor een bijzondere mengeling van traditionele Touareg-muziek uit de Saharastreek met westerse rock, die sindsdien omschreven wordt als 'desert blues'. Hoe terecht is die benaming? Dat bespreekt Iddo naar aanleiding van het nieuwe album van de Malinese band Songhoy Blues.

De gitaar staat ook centraal in het tweede deel, als eerste onderwerp in een miniserie van vier over toonaangevende instrumenten in de jazz. Aanvankelijk speelde het instrument in de jazz slechts een bijrol, maar door een paar opvallende vernieuwers werd de potentie van de elektrische gitaar ontdekt.

'We zijn inmiddels bij', zegt gitarist Reinier Baas, na een aantal voorbeelden van zulke vernieuwers. Met hem praat Iddo over hoe gitaarspelen voor hem zowel een genot is als een continue worsteling, waarbij Reinier probeert de inherente beperkingen van het instrument om te zetten in creatieve, nieuwe geluiden. Hoe hij dat doet? Nou, met koffiefilters, bijvoorbeeld...

Shownotes:
- De aflevering met Songhoy Blues in Vrije Geluiden (26 november 2017) hier:
https://www.vpro.nl/vrije-geluiden/media~POMS_VPRO_11807889~malinese-woestijnrock-songhoy-blues~.html
- Hier lees je het artikel dat Charlie Crooijmans schreef over ‘desert blues’: https://www.vpro.nl/vrije-geluiden/lees/tips/2017/week47-48/woestijnrock.html
- Klassieke gitarist Andrés Segovia over de gitaar als ‘orkest gezien door de verkeerde kant van een verrekijker’: https://www.youtube.com/watch?v=V2zZl7Vifzw 

Met (fragmenten uit) deze muziek:
Girls in Airports – Kaikoura (Kaikoura)
Girls in Airports – Broke (Dive)
Songhoy Blues – Badala (Optimisme)
Songhoy Blues – Fey Fey (Optimisme)
Mdou Moctar – Chismiten
Mdou Moctar – Imouhagh (Eigen opname VPRO Vrije Geluiden)
Jimi Hendrix – Star Spangled Banner (live Woodstock 1969)
Charlie Christian – Topsy
Wes Montgomery – Four on Six (Smoking at the Half Note)
Wes Montgomery – Unit 7 (Smoking at the Half Note)
Wes Montgomery – Whisper Not (Original Jazz Sound: A Dynamic New Sound)
Miles Davis – Prelude (Part 1) (Agharta)
Bill Frisell – Tone (Rambler)
John Scofield – What They Did (8/14/1993 - Newport Jazz Festival)
Pat Metheny – Song for the Boys (One Quiet Night)
Reinier Baas & Ben van Gelder – Silver / Grey (Mokum in Hi-Fi)
Reinier Baas – The Dance of Princess Discombobulatrix (The Wizard's Awakening) (Reinier Baas vs. Princess Discombobulatrix)
Reinier Baas - The Giant Everywhere (Eigen opname VPRO Vrije Geluiden)
Reinier Baas & Ben van Gelder – Palace (Mokum in Hi-Fi)

#8 Funk uit het Vulfpeck-universum & de verrassende jazzbronnen achter hiphopklassiekers

Waarschuwing: stilzitten zal lastig zijn als je deze aflevering aanzet. Uit de cirkel rondom de Amerikaanse groep Vulfpeck komt namelijk een steady stroom onweerstaanbare funk, waarvan Iddo een paar van de nieuwste voorbeelden laat horen. Met als rode draad: superfunky gitarist Cory Wong.

Nadat je hierover bent bijgepraat, neemt hij je in het tweede deel van de podcast mee in de wereld van sampling: achter veel hiphopklassiekers zit een verrassende jazzherkomst verborgen. Soms worden deze samples zo vernuftig gemanipuleerd, dat ze een totaal andere vorm en sfeer aannemen in het uiteindelijke hiphopnummer. Hoe doen hiphopproducers dat? En wat is nou eigenlijk de relatie tussen het eindproduct en de samplebron? Iddo zoekt het uit, met een paar klinkende voorbeelden.

Shownotes:
- In deze podcast reageert toetsenist Bob James op de hiphopnummers die zijn 'Nautilus' sampleden: https://youtu.be/43G3rEWFEKM
- Drummer Makaya McCraven maakte een minidocu over zijn muzikale benadering voor het album 'Universal Beings': https://youtu.be/R9t86fAuz5s
-In dit interview vertelt Bob James over hoe de hiphopwereld zijn muziek omarmde: http://bobjames.com/sample-stories-with-bob-james-a-hip-hop-history/
- In de podcast Song Exploder vertelt Mobb Deep-producer Havoc over het ontstaan van 'Shook Ones Pt. II': https://songexploder.net/mobb-deep


Met (fragmenten uit) deze muziek:
Cory Wong – Smooth Move (The Striped Album)
Fearless Flyers – Nate Smith is the Ace of Aces (Tailwind)
Walter Smith III & Matthew Stevens – General George Washington (In Common 2)
Nana Adjoa – National Song (Big Dreaming Ants)
J Dilla – Untitled beat
Pete Rock – Pete's Jazz
Souls of Mischief – '93 'till Infinity ('93 'till Infinity)
Billy Cobham – Heather (Crosswinds)
Mobb Deep – Shook Ones Pt. II (The Infamous)
Herbie Hancock – Jessica (Fat Albert Rotunda)
Bob James – Nautilus (One)
Ghostface Killah feat. Raekwon & Cappadonna – Daytona 500 (Ironman)
Jeru the Damaja – My Mind Spray (The Sun Rises in the East)
A Tribe Called Quest – Clap Your Hands (Midnight Marauders)
Slick Rick – Children's Story (The Great Adventures of Slick Rick)
Eric B. & Rakim –Follow the Leader (Follow the Leader)
Run DMC – Beats to the Rhyme (Tougher than Leather)
Madlib – Sparkdala (Yessir Whatever)
Makaya McCraven – Exploration Intro (In the Moment)
Makaya McCraven – The Jaunt (In the Moment)
Makaya McCraven – Mak Attack (Universal Beings – E&F Sides)

#7 Muziek voor hoofd en lichaam & hoe je groots klinkt in de kleinste bezetting

De laatste jaren wint een nieuw geluid aan kracht: technisch vernuftige, maar met een vrolijke opgeruimdheid gespeelde jazzfunk in grote bezettingen. Vaandeldrager van dit geluid is het Amerikaanse collectief Snarky Puppy. Iddo Havinga laat behalve de Amerikanen ook Duitse en Nederlandse groepen horen die in hun kielzog volgen.

In het tweede deel zwaait de pendule de andere kant op en gaat het juist om héél kleine bezettingen: muzikanten die helemaal alleen spelen, zonder begeleiding van anderen. Wat is er voor nodig om in je eentje toch een volledig uitgewerkt muziekstuk te laten horen? Je hoort beroemde en inspirerende uitvoeringen op één instrument, waaronder twee opnames uit het archief van Vrije Geluiden: een van legendarische gitarist Jim Hall die werd opgenomen voor Vrije Geluiden-voorloper Reiziger in Muziek, en een van vooruitstrevende accordeonist Mario Batkovic die in 2017 te gast was bij Giovanca in Vrije Geluiden op tv.

Met (fragmenten uit) deze muziek:
Wanubalé – Loose Focus (Nadra/Loose Focus)
De Raad van Toezicht – Londinium (De Raad)
Snarky Puppy – Skate U (Tell Your Friends)
Keith Jarrett – Pt. IIC (Köln Concert)
Jim Hall – Careful (eigen opname VPRO)
Colin Stetson – Judges (New History Warfare Vol. 2)
Nate Smith – Spress Theyself (Pocket Change)
Mario Batkovic – Ineunte Finis (opname Vrije Geluiden TV)

#6 Waarom jazzmuzikanten zo van Radiohead houden & non-verbale vocale capriolen

De Welshe elektronicamuzikant Kelly Lee Owens gaat aan de haal met een nummer van Radiohead, en zij is niet de enige. Vooral jazzmuzikanten voelen zich aangetrokken tot het repertoire van de band uit Oxford. Hoe beïnvloed Radiohead jazz? In deze aflevering hoor je voorbeelden.

Na een volledig instrumentaal eerste gedeelte luidt jazzzangeres Ella Fitzgerald het tweede deel in. Van haar verschijnt namelijk een niet eerder uitgebrachte concertopname, waarop ze in topvorm te horen is in Berlijn. En dat terwijl 'Ella in Berlin' al eens éérder een legendarisch live-album opleverde. Van beide hoor je de beste nummers, waarbij de nadruk ligt op de geweldige beheersing van het scatten, het woordloos vocaal improviseren van Fitzgerald. En dat is nog maar het begin: Iddo neemt je vervolgens mee langs een paar adembenemende voorbeelden van non-verbale vocale capriolen.

Met (fragmenten uit) deze muziek:
Yussef Dayes & Tom Misch – Can You Feel It? (What Kinda Music – Bonus Tracks)
Kelly Lee Owens – Arpeggi (Inner Song)
Robert Glasper – Reckoner (Covered – Live at Capitol Studios)
Quantum Trio – This Far
Ella Fitzgerald – Mr. Paganini (Ella: The Lost Berlin Tapes)
Ella Fitzgerald – How High the Moon (Mack The Knife: Ella in Berlin)
Bobby McFerrin – Don't Worry, Be Happy (Simple Pleasures)
Bobby McFerrin – I'm My Own Walkman (The Voice)
Bobby McFerrin – Freedom Jazz Dance (On the Beach – Live 1984)
Hatis Noit – Illogical Lullaby (Illogical Dance)
Mudita – Snow Will Melt & Sanne Rambags met Sun-Mi Hong – Improvisatie (opname Vrije Geluiden TV)

#5 India meets UK & de meest iconische jazzsolo's van toen en nu

In deze aflevering (#5) van Vrije Geluiden 2 Go hoor je nieuwe muziek afkomstig uit een wisselwerking tussen India en het Verenigd Koninkrijk: de Britse drummer Richard Spaven maakte samen met de toonaangevende elektronicaproducer Sandunes uit Mumbai een EP waarin veelzijdigde elektronica naadloos aansloot op Spavens lenige drumspel. Drummer Sarathy Korwar genoot een klassieke tabla-opleiding in India voordat hij zelf naar Londen verhuisde. Daar brengt hij nu migrantenverhalen van de Indiase diaspora samen in zijn muziek.

Van heet van de naald in de eerste helft gaat Iddo in het tweede gedeelte helemaal terug naar 1928, in een zoektocht naar de meest iconische solo's uit de jazz: improvisaties die decennia later nog bestudeerd, bewonderd en binnenstebuiten gekeerd worden. Ook hier speelt het heden een belangrijke rol, wanneer de schijnwerpers worden gezet op een recente solo van Cory Henry die zomaar eens in het rijtje van meest iconische solo's ooit terecht zou kunnen komen.

Met (fragmenten uit) deze muziek:

Richard Spaven X Sandunes – Tree of Life
Hidden Orchestra – Western Isles (Live at Attenborough Centre for the Creative Arts)
Sarathy Korwar feat. Kushal Gaya (Juggernaut)
Louis Armstrong & His Hot Five – West End Blues
Coleman Hawkins – Body & Soul
Miles Davis – So What (Kind of Blue)
John Coltrane – Giant Steps (Giant Steps)
Snarky Puppy – Lingus

foto: Tore Sætre / Wikimedia

#4 Bands die dóórgrooven & de jongste generatie muzikanten over aardverschuivingen in de jazz

De eerste helft van deze aflevering van Vrije Geluiden 2 Go staat in het teken van bands die zwetende, doordenderende grooves tot een kunst verheffen. In de jazz waren die grooves lange tijd het domein van de orgeltrio's: met een mengeling van jazz, soul, gospel en funk zorgde ze voor dampende clubs; niet zelden kwam het funky resultaat decennia later via samples terecht in hiphopnummers. Recent zijn er ook bands die die hiphop toevoegen aan het klankpalet van het orgeltrio. Of heb je helemaal geen orgel meer nodig om funky te zijn?

Na al deze grooves is het tijd voor wat bezinning: vier van de meest opvallende muzikanten van de jongste jazzgeneratie vertellen over hoe zij kijken naar de grote aardverschuivingen die hebben plaatsgevonden in de jazz. Saxofonisten Kika Sprangers en Gideon Tazelaar, vocalist Sanne Rambags en gitarist Jasper Stadhouders zijn het er in ieder geval over eens dat muziek tegenwoordig minder grenzen kent dan toen. Maar moet je wel in termen als 'aardverschuivingen' denken?

Met (fragmenten uit) deze muziek:

Butcher Brown – Fonkadelica (#KingButch)
Butcher Brown – Cabbage (#KingButch)
Soulive – Steppin' (live-opname 26-03-2006)
Soulive – Steppin' (Turn it Out)
Grant Green – Down Here on the Ground (Alive!)
Delvon Lamarr Organ Trio – Concussion
BadBadNotGood ft. Kaytranada – Lavender
Kika Sprangers – Cécile (Human Traits)
The Fletcher Henderson Orchestra – My Pretty Girl
Randy Weston Quintet – Beef Blues Stew (At The Five Spot)
Gideon Tazelaar – Meldou (Live-opname 13-12-2016 Benefietconcert Nederlands Jazz Archief)
Sanne Rambags – Separation (SONNA)
Under the Surface – Moksha (Trinity)
Jasper Stadhouders Polyband – (Eigen opname VPRO Transition 2017)
Mette Henriette – .oOo. (Mette Henriette)

#3 Jazzlegende Thelonious Monk op een middelbare school & drummer Han Bennink over vrije improvisatie

Na meer dan vijftig jaar is een bijzondere concertopname opgedoken van een optreden dat pianist Thelonious Monk in 1968 gaf op een middelbare school in Californië. In deze aflevering hoor je het bijzondere verhaal hierachter, maar ook artiesten die sindsdien zijn geïnspireerd door de eigenzinnige en uit duizenden herkenbare stijl van Monk.

In de tweede helft gaat het over de jazzbeweging die in de jaren zestig deze eigenzinnigheid tot het uiterste doorvoerden: free jazz. Terwijl in Amerika alle muzikale regels op losse schroeven stonden, nam de vrije improvisatie in Nederland met onder andere de Instant Composers Pool (ICP) een eigen afslag. ICP-mede-oprichter drummer Han Bennink vertelt waarom hij naast zijn 'gewone' jazzwerk ook juist zo aangetrokken werd door een meer vrije manier van expressie. En over waarom sommigen daar helemaal niet blij mee waren...

#2 Muziek voor déze tijd & Boy Edgar Prijs-winnaar Ack van Rooyen over bebop

In de tweede aflevering van Vrije Geluiden 2 Go viert host Iddo Havinga de 90e verjaardag van jazzgigant Sonny Rollins, klinkt muziek die alleen nú gemaakt had kunnen worden en praat hij met trompettist/flügelhornist en Boy Edgar Prijs-winnaar Ack van Rooyen. Ook van Rooyen werd dit jaar 90, en hij vertelt hoe hij in de jaren veertig overdonderd werd door de opkomst van bebop. Wat maakte die nieuwe jazzstijl zo revolutionair? En waarom was het zo moeilijk om het na te spelen?

#1 Londense jazzvernieuwers & de elektrische aardverschuiving van Miles Davis

In de eerste aflevering van de splinternieuwe podcast Vrije Geluiden 2 Go laat host Iddo Havinga nieuwe muziek horen van Londense jazzvernieuwers, zoals Nubya Garcia, de 29-jarige saxofoniste die hard op weg is het nieuwe boegbeeld van de Londense jazzbeweging te worden. Ook duikt hij in het archief van Vrije Geluiden met een bijzondere live-opname en er is, zelfs in coronatijd, een festivaltip. In het tweede deel spreekt hij met jazzauteur Paul Tingen over een van de meest fascinerende periodes in de carrière van jazzlegende Miles Davis: zijn wilde, elektrische experimenten van eind jaren zestig.

Nummers (of fragmenten uit):
Nubya Garcia – The Movement Continues (SOURCE)
Jacob Collier – Flintstones
Jacob Collier – Fascinating Rhythm
Jacob Collier – In My Bones (Djesse vol. 3)
Niels Broos & Jamie Peet – Improvisatie (eigen opname VPRO)
Miles Davis – Bitches Brew (Bitches Brew)
Miles Davis – Prelude (Part 1) (Agharta)
Miles Davis – Circle in the Round (Miles Davis Quintet 1965-'68)
Miles Davis – Water on the Pond (Miles Davis Quintet 1965-'68)
Miles Davis – He Loved Him Madly (Get Up With It)
Miles Davis – Miles Runs the Voodoo Down (Bitches Brew)
Art Blakey & The Jazz Messengers – A Night in Tunisia (A Night in Tunisia)

Vanaf zondag 6 september